توسط نرم افزار Steam Deck
استیم دک یک پلتفرم گیمینگ قابلحمل است که از نظر ابعاد، کمی بزرگتر از نینتندو سوییچ ساخته شده است. این محصول جدید ولو بهصورت پیشفرض، از سیستم عامل Steam OS 3 استفاده می کند که بر پایه لینوکس طراحی شده است. رابط کاربری طراحی شده توسط این سیستم عامل، حس کار کردن با یک کنسول را به کاربر منتقل می کند؛ وقتی استیم دک را روشن می کنید، نمایشگر پیشروی شما بیشتر از آنکه شبیه به یک کامپیوتر باشد، ویژگی های کنسول را دارد و بهراحتی میتوانید با استیکهایی که در دو طرف صفحه نمایش هستند یا سایر روشهای کنترل استیم دک از جمله صفحه نمایش لمسی، دیپد و تاچپد بهراحتی از منوها استفاده کنید.اما قضیه وقتی جذابتر میشود که بدانیم استیم دک، یک سیستم بسته مثل دیگر کنسولهای بازی نیست و ولو قصد ندارد کاربر را محدود به استفاده از این سیستم عامل پیش فرض کند؛ شما میتوانید مثل یک کامپیوتر، روی آن ویندوز هم نصب کنید، میتوانید جدا از پلتفرم استیم، سراغ نصب نرم افزارها و پلتفرمهای مختلف دیگری چون اپیک هم بروید یا از گیم پس روی استیم دک استفاده کنید! این دو مورد از ویژگیهای بسیار هیجانانگیز استیم دک است که اعضای ولو هم آن را تصمیم درستی برای محصولشان میدانند و اعتقاد دارند که کاربر باید حق انتخاب را در این زمینه داشته باشد و این عاملی است که استیم دک را بیشتر از یک کنسول، به یک کامپیوتر واقعی تبدیل میکند که در چنین ابعاد کوچکی هرآنچه که از یک کامپیوتر انتظار دارید را در اختیارتان قرار می دهد. شاید سوالی که برای بسیاری در مورد سیستم عامل پیشفرض و مبتنی بر لینوکس استیم دک پیش بیاید، این است که آیا این محصول صرفا آثار پورتشده برای لینوکس را در حالت پیشفرض اجرا خواهد کرد؟ خوشبختانه خیر! حتی آن بازیهای استیم که برای لینوکس پورت نشدهاند هم از این طریق اجرا شوند. البته که این کار یک سری محدودیتهایی هم دارد که در قسمت مربوط به بازیها به آنها اشاره خواهیم کرد.
سخت افزار Steam Deck
ولو از پردازنده APU، شرکت AMD استفاده کرده است. این پردازنده، متشکل از یک پردازنده مرکزی با معماری Zen 2 است که چهار هسته و ۸ تِرِد دارد و پردازنده گرافیکی آن هم از معماری RDNA 2 بهره برده و ۸ واحد پردازشی دارد. این عدد ۸ شاید زیاد بهنظر نرسد؛ چرا که در مقام مقایسه با کنسول ایکس باکس سری S، از پردازنده گرافیکی با معماری مشابه اما با ۲۰ واحد پردازشی بهره میبرد. با این حال با توجه به این نکته که بازیهای استیم دک قرار است در صفحه نمایشی با رزولوشن ۱۲۸۰ در ۸۰۰ اجرا شوند، ولو تاکید کرده که این پردازنده بهطور کلی قدرت لازم برای اجرای بازیهای روز را خواهد داشت.
همچنین دارای، ۱۶ گیگابایت حافظه رم چهار کاناله، در سه مدل مختلف عرضه خواهد شد که به ترتیب ۶۴، ۲۵۶ و ۵۱۲ گیگابایت فضای داخلی دارند. علاوه بر این، نوع این فضا هم در بین سه مدل تفاوتهایی دارد و مدل پایه ۶۴ گیگابایتی، از حافظه eMMC بهره میبرد اما در دو مدل دیگر، از SSDهای سریع NVMe استفاده شده که بهمراتب سریعتر است، در نتیجه باید انتظار تفاوت قابلتوجهی را در مواردی چون زمان بارگذاری داشته باشیم. کاربران امکان ارتقای فضای داخلی را با تعویض قطعات نخواهند داشت و برای این منظور، تنها گزینه استفاده از کارتهای Micro SD خواهد بود که محلی برای آن تعبیه شده است.
در نمای جلو، صفحه نمایش ۷ اینچی و لمسی را داریم که اشاره کردیم رزولوشن آن ۱۲۸۰ در ۸۰۰ و رفرش ریتش هم ۶۰ هرتز است. در طرفین ، شاهد کنترلهای محصول هستیم. در هر طرف شاهد یک استیک هستیم. در سمت چپ صفحه نمایش، دیپد دستگاه قرار گرفته و در سمت راست آن هم چهار کلید اصلی را با فرمت ABXY داریم. زیر استیکها، در هر طرف یک تاچ پد داریم که بهنوعی شبیهسازی برای ماوس است. در قسمت بالای استیم دک هم تریگرها و بامپرها را داریم و یک نکته جالب، چهار کلیدی است که در پشت دستگاه و در هر طرف دو کلید قرار گرفتهاند که میتوانید وظایف آنها را بهدلخواه و سلیقه خودتان شخصیسازی کنید. چندی پیش برخی رسانههای معتبر فرصت این را داشتند تا برای مدت محدودی استیم دک را امتحان کنند و با اینکه مدلِ در دسترس نمونه نهایی نبود، اما اکثرا از کیفیت کنترلهای آن ابراز رضایت داشتند.
آخرین نکته سخت افزاری در مورد استیم هم باتری آن است برای این منظور از یک باتری لیتیوم-یون ۴۰ وات ساعت استفاده شده است. طبق اطلاعات رسمی ارائهشده، این باتری شارژدهی بین ۲ تا ۸ ساعت، بسته به نوع استفاده و سنگین بودن و حتی کیفیت اجرایی بازیها ارائه میکند ، میتوان انتظار داشت که در زمان کاربریهای سنگین مثل اجرای بازیهای سنگین با کیفیت بالا، حدودا شارژدهی در حد ۲ ساعت خواهد بود.
بازی های Steam Deck
ولو پس از معرفی استیم دک، اعلام کرد که این کنسول توان اجرای تمام بازیهای موجود روی استیم را دارد و در حال حاضر بازیای پیدا نکردند که استیم دک از نظر سخت افزاری قدرت اجرایش را نداشته باشد. این توضیح البته بحثهای زیادی هم بهراه انداخت؛ از جمله اینکه منظور از اجرا شدن بازی چیست و صرفا اجرا شدن آن بازی، بدون در نظر گرفتن کیفیت اجرایی، مدنظر است؟ ولو در این مورد اعلام کرد که حداقل شرایط لازم از نظر آنها برای اجرا شدن یک بازی، قابل بازی بودن آن در نرخ ۳۰ فریم است و البته که ۳۰ فریم، صرفا وضعیت حداقلی است و آثار زیادی در نرخ فریم بالاتر اجرا میشوند. بهطور دقیقتر، در مورد بازیهایی مثل Destiny 2 یا حتی Apex Legends، بهدلیل استفاده این آثار از نرم افزارهای ضدتقلب و عدم سازگاری آنها با رابط پروتون، فعلا استیم دک امکان اجرای آنها را ندارد؛ با این حال ولو اعلام کرده که پیش از عرضه دستگاه، این مساله را هم حل خواهد کرد.
همان طور که اشاره شد استیم دک، یک کامپیوتر است و در نتیجه خود کاربر هم این امکان را دارد تا با تغییرات در تنظیمات گرافیکی بازی، آن را به شکلی که برایش مناسبتر است روی دستگاه اجرا و تجربه کند. حتی برای شارژدهی باتری به مدت طولانیتر، میتوان تنظیمات را کاهش داد یا نرخ فریم را قفل کرد که این امکان فراهم شده است. با این حال باید منتظر عرضه و بررسی ها از طرف منابعی چون دیجیتال فاندری ماند.
لوازم جانبی Steam Deck
با اینکه استیم دک یک کامپیوتر گیمینگ قابلحمل شناخته میشود، اما می توان آن را به نمایشگر هم وصل و مثل یک کیس کامپیوتر بسیار کوچک از آن استفاده کرد. البته برای این منظور، نیاز به خرید داک جداگانهای خواهید داشت که خروجیهایی چون HDMI، پورت LAN و USB دارد و فعلا حتی قیمتش هم مشخص نشده و خریدش کاملا اختیاری است؛ با استفاده از پورت USB-C تعبیهشده در قسمت بالای دستگاه، میتوانید تجهیزات جانبی چون هاب های مختلف را بهراحتی بهدستگاه متصل و نیازهایتان را به این شکل رفع کنید و صرفا محدود به داک رسمی خود دستگاه نخواهید بود.
همچنین بهلطف پشتیبانی استیم دک از بلوتوث، تجهیزات بیسیم هم بهراحتی به این دستگاه وصل خواهند شد.
وضعیت رزرو و قیمت Steam Deck
استیم دک در سه مدل ۶۴، ۲۵۶ و ۵۱۲ گیگابایتی عرضه میشود که به ترتیب ۳۹۹، ۵۲۹ و ۶۴۹ دلار آمریکا قیمت دارند. با اینکه مدل پایه دستگاه ۱۳۰ دلار ارزانتر از دومین مدل است و این عدد رقم قابلتوجهی است، اما از همان زمان معرفی واکشنهای ضد و نقیضی را در مورد آن شاهد هستیم؛ چرا که اولا حافظه استفادهشده در این مدل کُندتر است و ثانیا فضای ۶۴ گیگابایتی در مقابل حجم فعلی بازی، واقعا کم است و قطعا خیلی زود به افزایش این فضا از طریق خرید کارت Micro SD نیاز پیدا خواهید کرد. اکثر منابع معتبر، برای علاقهمندان حداقل مدل ۲۵۶ گیگابایتی را توصیه میکنند. دو مدل گرانتر استیم دک همچنین همراه با یک کیف عرضه میشوند و مدل ۵۱۲ گیگابایتی آن از صفحه نمایش ضد بازتاب نور هم بهره برده است.
ولو برای علاقهمندان به خرید استیم دک، شرایطی خاص برای رزرو آن فراهم کرده است؛ به این صورت که اولا باید وارد حساب کاربری استیم شد و در صورتی که حساب کاربری جدیدی بسازید، باید ۴۸ ساعت در صف انتظار بمانید. همچنین هر حساب استیم فقط امکان رزرو یک دستگاه را دارد. بهعلاوه برای رزرو، باید هزینهای ۵ دلاری پرداخت کنید که در صورت نهایی کردن خریدتان، این رقم از قیمت نهایی کسر خواهد شد. دلیل اینکه ولو این کارها را انجام میدهد، جلوگیری از افرادی است که قصد دارند با رزرو و در ادامه هم پیشخرید تعداد زیادی استیم دک، در آینده و درصورت محدود شدن موجودی در بازار، آنها را با قیمت بالاتری بهفروش برسانند.
تاریخ عرضه Steam Deck
طبق اعلام ولو، عرضه استیم دک از دسامبر ۲۰۲۱ (آذر-دی ۱۴۰۰) آغاز خواهد شد. با این حال منظور از این تاریخ، این نیست که هر شخصی که استیم دک را پیشخرید کند در این زمان آن را تحویل خواهد گرفت و دسامبر، صرفا شروع عرضه دستگاه است و بسته به منطقه و حتی نوع مدل، در حال حاضر زمان عرضه برای برخی افراد بازههایی چون سه ماهه دوم ۲۰۲۲ (تقریبا بهار ۱۴۰۱) هم نشان داده میشود.
بهطور کلی، استیم دک از آن محصولات جذاب دنیای گیمینگ بهنظر میرسد؛ صرف این ایده که شما بتوانید یک کامپیوتر قابلحمل که برای مباحث نرمافزاری آن هم محدودیتی متوجهتان نباشد و بسته به نیاز بتوانید از آن استفاده کنید، بسیار جالب و جذاب بهنظر میرسد. با این حال قطعا زمان پاسخگوی این سوال خواهد بود که آیا استیم دک در عمل هم میتواند همینقدر کاربردی و موفق باشد یا اینکه صرفا پس از مدتی و فروکش کردن هیجان اولیه، به یکی از محصولات پرتعداد تاریخ این صنعت تبدیل شود که خیلی زود فراموش میشوند.
